Rada gminy podjęła uchwałę w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy. Jako podstawę prawną wskazała art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust.1 i art. 42 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (DzU z 2025 r. poz. 1153, ze zm.), art. 11a ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (DzU z 2023 r. poz. 1580, ze zm.; dalej: uoz), art. 3 ust. 2 pkt 14 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (DzU z 2025 r. poz. 733) oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt (DzU z 1998 r. nr 116 poz. 753). W uchwale określono sposób realizacji zadań polegających na zapewnieniu bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku, ich odławianiu, obligatoryjnej sterylizacji albo kastracji, poszukiwaniu właścicieli oraz usypianiu ślepych miotów. Zadania te miały być wykonywane poprzez umieszczanie zwierząt w schronisku na podstawie zawartej umowy z przychodnią weterynaryjną, z uwzględnieniem m.in. zapewnienia miejsca zwierzętom zagubionym, wałęsającym się, pozostającym bez właściciela lub odebranym na skutek zaniedbań, a także objęcie ich kwarantanną, leczeniem, szczepieniami, ewidencją, sterylizacją lub kastracją oraz działaniami adopcyjnymi.
W ocenie organu nadzoru fragment uchwały w części dotyczącej zwierząt odebranych na skutek zaniedbań i innych działań określonych w ustawie o ochronie zwierząt w sposób istotny narusza art. 11a ust. 1 uoz. Zgodnie z przywołanym przepisem zapobieganie bezdomności zwierząt oraz zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom i ich wyłapywanie stanowi zadanie własne gminy. Przez zwierzęta bezdomne rozumie się te, które uciekły, zabłąkały się albo zostały porzucone i których właściciela nie można ustalić. Norma kompetencyjna zawarta w art. 11a ust. 1 uoz odnosi się wyłącznie do zwierząt bezdomnych. Nie daje podstaw do rozszerzenia programu na zwierzęta odebrane w wyniku zaniedbań lub innych działań określonych w ustawie o ochronie zwierząt.
Mając powyższe na uwadze organ nadzoru stwierdził nieważność uchwały w całości.
Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody podkarpackiego z 16 lutego 2026 r., nr P.II.4131.2.5.26
