Rada gminy podjęła uchwałę w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jako podstawę prawna wskazała m.in. art. 18 ust. 2 pkt 5 i art. 40 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (DzU z 2026 r. poz. 662) oraz art. 20 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (DzU z 2026 r. poz. 538). W uchwale znalazła się informacja, że docelowo obsługa nieruchomości będzie następować za pośrednictwem sieci kanalizacji sanitarnej, przy czym dopuszczono funkcjonowanie szamb oraz przydomowych oczyszczalni ścieków bez obowiązku podłączenia nieruchomości do wybudowanej sieci.
Organ nadzoru zwrócił się o wyjaśnienia, wskazując na niezgodność postanowienia z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (DzU z 2025 r. poz. 733, dalej: ustawa). Rada udzieliła informacji, że regulacja miała określać dopuszczalne sposoby gospodarki ściekowej przed wybudowaniem zbiorczej sieci kanalizacyjnej i nie miała zwalniać właścicieli nieruchomości z obowiązków ustawowych.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, właściciel nieruchomości ma obowiązek przyłączenia jej do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Wyjątek dotyczy nieruchomości wyposażonej w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Bezwzględny charakter tego obowiązku potwierdza również orzecznictwo sądów administracyjnych.
Zdaniem organu nadzoru, rada gminy nie jest uprawniona do modyfikowania ani wyłączania obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy w akcie prawa miejscowego. Tymczasem postanowienia uchwały dopuściły brak przyłączenia nieruchomości do już wybudowanej sieci kanalizacyjnej. Organ nadzoru odrzucił więc argument, że regulacja dotyczyła jedynie okresu przejściowego, podkreślając, że akt prawa miejscowego musi być jednoznaczny, precyzyjny i zgodny z przepisami ustawowymi.
Mając powyższe na uwadze organ nadzoru stwierdził nieważność uchwały w całości.
Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody dolnośląskiego z 23 lipca 2026 r., nr PNK-N.4131.142.6.2026.MJ1
